Балсæджы цалх

Балсæджы цалх
– уæларвцæрæг æвирхъау æмæ быларæфтауæг зынг цалх нарты кадджыты. Созырыхъо (Сослан) Балсæджы (кæнæ Хуры) чызджы ракурыныл кæй не сразы æмæ афтæмæй чызджы кæй бафхæрдта, уый тыххæй йæ Балсæджы цалх амардта æмæ эпосы зындгонд у куыд Созырыхъо (Сосланы) марæг. Дыгурæтты кадджыты Сосланы марæг цалхы хонынц «Ойноны цалх».
Колесо Балсага, Балсагово Колесо – в осетинском нартовском эпосе небожитель, страшное, все сокрушающее огненное колесо. Колесо Балсага известно в эпосе как убийца славного нарта Созруко (Сослана), оскорбившего дочь Балсага (или Хура – солнца) нежеланием взять её в жены. В сказаниях осетин-дигорцев колесо, убившее Сослана, называется «колесом Ойнона».

Словарь по этнографии и мифологии осетин. 2014.

Смотреть что такое "Балсæджы цалх" в других словарях:

  • БАЛСÆДЖЫ ЦАЛХ — тж. МАЛСÆДЖЫ ЦАЛХ, ОЙНОНЫ ЦАЛХ Цавæрдæр хæстон хотых. Балсæджы чызг йæ фыдæн куы радзырдта, Сослан æй кæй бафхæрдта, уый, уæд Балсæг йæ Цалхæн загъта: «Цæугæ æмæ Сосланы амар!» Рарастис гуыргуыргæнгæ Балсæджы Цалх Сосланы марынмæ. Ныхъхъæр кодта… …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • МАЛСÆДЖЫ ЦАЛХ — кæс БАЛСÆДЖЫ ЦАЛХ кæс «АРВЫ ДУАР» Ы СÆРГÆНДТÆ …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • Балсæг — Балсæг, Барсæг, Малсæг – мифон персонаж нарты кадджыты, былар æфтауæг зынг цалх – Балсæджы цалхы хицау. Хур Хуыцауы амындмæ гæсгæ Балсæг арвыста зæхмæ йæ зынг цалх. Балсæджы цалх амардта хуры чызджы бафхæрæг номдзыд нарт Сосланы: иуæй иу… …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • ОЙНОНЫ ЦАЛХ — тж. БАЛСÆДЖЫ ЦАЛХ Балсæджы (Малсæджы) цалхы афтæ дæр хонынц. Ахуыргонд Биазырты Алыксандр йæ чиныг «Нарты таурæгъты истори» йы афтæ фыссы: «Рагон скиф федтой персаг æмæ ассираг æфсæддон цæлхыгтæ уæрдæтты, кæцытæн сæ цæлхытыл баст уыди цæвджытæ,… …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • Ойноны цалх — диг. кæс Балсæджы цалх кæс Ирон адæмы этнографи æмæ мифологи …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • СОСЛАН — тж. СОЗЫРЫХЪО Нарты кадджыты зындгонддæр, бирæвæрсыгдæр, ныхмæвæрддæр фæлгонцтæй иу. Йæ райгуырдæй йæ мæлæтмæ йæ алы ми дæр, йæ удыхъæд суанг йæ конд æмæ йæ уæлæдарæс дæр диссаг кæмæн сты, ахæм хъæбатыр у Сослан. Йæ хъæбатырдзинад, йæ тых, йæ… …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • Ирон адæмы этнографи æмæ мифологи — Этнография и мифология осетин АЛФАВИТОН АМОНÆГ Абырджыты æвзаг Авд дзуары Авдæнмæ фидыд Авункулат Агдар Аза бæлас …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • ЗÆРВАТЫКК — Нарты, стæй ирон адæмы уарзондæр маргъ. Сатанайы фæдисон, Хуыцауы цумагæнæн. «Адæмæн уарзон маргъ фæу, зæрватыкк», – ахæм арфæ йын Сослан ракодта, Зилахары быдыры йын Балсæджы цалх йæ уæрджытæ куы ахауын кодта, уæд ын Æхсæртæггатæм фæдисхъæргæнæг …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • Б — А Æ Б Г Д Дж Дз Е З И Й К Къ Л М Н …   Словарь по этнографии и мифологии осетин

  • АВДÆН — Дзырд авдæн дæр арæзт у нымæцон авдæй, ома, авд сывæллонæн. Авд сывæллоны бæрц кæмæн уыд нæ фыдæлтæй, уыдон нымад уыдысты æххæст бинонтыл. Æвдæм сывæллоныл та арæх æвæрдтой (уæлдайдæр та дыгурмæ) ном Авдан Æвдæм. Нæ фыдæлты тыххæй хъæуа нæ хъæуа… …   Словарь по этнографии и мифологии осетин


Поделиться ссылкой на выделенное

Прямая ссылка:
Нажмите правой клавишей мыши и выберите «Копировать ссылку»